Anton Reijnders
Stage (iconostase)
Op een houten stellage, die een niet al te stevige indruk maakt, staat een groot aantal keramische objecten. Sommige zijn gemakkelijk herkenbaar: peer, vinger, pion of boomstam. Andere zijn minder snel thuis te brengen. Zo is er bijvoorbeeld een object dat op de buik van een luit lijkt. Maar of dat het is? Er zijn ook objecten die vooral vorm zijn, zonder verdere identiteit. Of misschien is het beter om te zeggen: met meerdere mogelijkheden tot identificatie. Want waarom zou die bol geen strandbal zijn? Of een gigantisch oog? "De werkelijkheid", zo zegt Reijnders immers, "is een constructie van betekenissen." Magritte zei op een andere manier hetzelfde: "Ceci n'est pas une pipe." En die peer van Reijnders is natuurlijk ook geen peer maar een stuk gebakken klei. Er is zelfs geen kleur aangebracht om de illusie te versterken. De installatie is in de eerste plaats een sculpturale grisaille. De nadruk ligt op de tactiele kwaliteiten, op de concrete tastbaarheid van materiaal en vorm, zoals bij de potjes en vaasjes in een stilleven van Morandi.
Maar er is meer dan dat. Door verschillende objecten, met of zonder referentie aan een bestaand voorwerp, willekeurig te combineren, creëert de kunstenaar een eigen werkelijkheid, parallel aan 'de onze'. De keramische vormen, die vanwege hun crèmige vleeskleur en levendige oppervlak al iets heel lijfelijks hebben, lijken soms zelfs een psychologische spanning uit te drukken. Ze reageren op elkaar zoals mensen in een groep. Ze hangen een beetje verveeld tegen elkaar of bieden juist heftig tegen elkaar op. Ze zijn een wereld op zichzelf. Het houten oppervlak waarop de objecten rusten, bevindt zich op tweeënhalve meter hoogte. Ook om die reden zou je kunnen zeggen dat ze - heel letterlijk - van een ander niveau zijn. De ambiance van het kerkinterieur draagt nadrukkelijk bij aan deze beleving van de installatie als een andere, hogere wereld. Maar het is geen wereld die buiten ons bereik ligt. De houten stellage met de vreemde wezens op zijn rug nodigt zelfs uit om eronder door te lopen, als een poort die toegang geeft tot een onbekend rijk.
Of de kunstenaar het allemaal precies zo bedoeld heeft, doet niet echt ter zake. De associaties zijn er, zoals er allerlei andere associaties, andere betekenissen mogelijk zijn. Een kunstenaar bedoelt ook niet zozeer. Hij schept. Reijnders is bovendien een kunstenaar die bewust veel ruimte laat voor associaties. Het weerspiegelt zijn eigen intuïtieve werkwijze, waarbij hij moeiteloos van het ene idee naar het andere glijdt. Zijn belangrijkste inspiratiebron is - zo zegt hij zelf - "de straat", oftewel de alledaagse werkelijkheid. In die zogenaamd 'onbetekenende' werkelijkheid ziet hij genoeg vormen om - los van elke vooronderstelling - talloze nieuwe werkelijkheden mogelijk te maken.
Schets voor de opstelling in de Walburgiskerk.
Tekst Argus tekstproducties
Terug naar de andere kunstenaars in de kerk
Wordt onze gast!
